Литература
29 Октября 2024, 07:00

Язмыш сынавы

44 бүлек. Бө­те­не­се кө­леп җибәр­деләр. Ру­шан то­рып бас­ты.– Тезләнә ал­сам, сез­нең ал­да тезлә­нер идем, шун­дыйкыз үс­тергә­не­гез өчен. Мин тор­мыш­ның агын да, ка­ра­сында кү­реп өл­гер­дем. Җир йө­зендә тор­мыш­ның ма­тур­лы­гынкү­рергә кы­зы­гыз өйрәт­те. Ми­нем дә сез­нең әби-ба­ба­гыз кебек яши­сем килә. Сез кар­шы килмәсә­гез, мин кы­зы­гыз­ныңку­лын со­рыйм.

Язмыш сынавыЯзмыш сынавы
Язмыш сынавы

Бө­те­не­се кө­леп җибәр­деләр. Ру­шан то­рып бас­ты.
– Тезләнә ал­сам, сез­нең ал­да тезлә­нер идем, шун­дый
кыз үс­тергә­не­гез өчен. Мин тор­мыш­ның агын да, ка­ра­сын
да кү­реп өл­гер­дем. Җир йө­зендә тор­мыш­ның ма­тур­лы­гын
кү­рергә кы­зы­гыз өйрәт­те. Ми­нем дә сез­нең әби-ба­ба­гыз кебек яши­сем килә. Сез кар­шы килмәсә­гез, мин кы­зы­гыз­ның
ку­лын со­рыйм.
– Менә бит, менә авыл ба­ла­сы­ның тәр­би­я­се. Рәхмәт,
улым, шун­дый кү­ңе­лем бул­ды. Бар да ке­шечә, шу­лай бу­лырга ти­еш тә. Җибәр яу­чы­лар, без­неңчә, мө­сел­ман­ча бул­сын.
Шул ат­на­да ук яу­чы­лар кил­де. Са­бир го­мер буе ут
күр­ше бу­лып яшәгән Әл­фия белән Ил­дус­ны ал­ды. Ике
ма­ши­на­да ике га­илә бу­ла­чак ки­яү еге­те белән кил­деләр. Бәхет­ле көннәр дә күрә­се бар икән бит, улы­гыз ин­ва­лид дип
сүз дә куз­гат­ма­ды­лар, Тән­зилә бик ку­рык­кан иде. Бар икән
мәрхәмәт­ле ке­шеләр җир йө­зендә. Үз кы­зын шун­дый ке­ше
со­рап килсә, шу­лай җи­ңел генә ри­за­лык бирә алыр иде­ме
икән?
Бер ай­дан туй дип ки­леш­те олы­лар.
Туй­га әзер­лек баш­ла­ну белән Ру­шан дус­ла­рын эзләргә
то­тын­ды. Сүз дә юк, ки­яү еге­те бу­лып За­һир дус­ты ча­кырыл­ды. Са­ша­ны гы­на та­ба­сы кал­ды. Ничә тап­кыр хат яз­ды,
тик бер хәбәр дә юк. Ни бул­ган­дыр... Зәй як­ла­ры ерак тү­гел
бит, ба­рып эзләп та­бар­га бул­ды. Беркөн­не Са­ша­ның авы­лын
эзләп кит­те, үзе белән иптәшкә Әл­фис­не дә ал­ды. Са­ша­ларның йор­ты олы бул­ма­ган бер авыл ур­та­сын­да бу­лып чык­ты.
Алар­га Ру­шан­ның әни­се яшендә­ге бер апа кар­шы чык­ты.
– Исән­ме­сез, апа, мин Са­ша­ны эз­ли идем.
– Ә, син те­ге Ру­шан­мы әллә, әйдә, өйгә ке­ре­гез. Ал­дым
хат­ла­рың­ны, тик ни­чек итеп җа­вап кы­на би­рергә бел­мим.
Си­не аяк­сыз кал­ды дигән иде Са­ша, ая­гың­да бит.
– Әйе, за­вод аяк­ла­ры, апа.
Апа ке­ше баш­та­на­як ка­рап чык­ты да ак­рын гы­на өйгә
та­ба ат­ла­ды. Аның ар­тын­нан ия­реп кер­деләр. Өй эче әллә
ни ис­китәр­лек җи­һаз­лан­ма­ган, шу­лай да чис­та итеп җы­ешты­рыл­ган, һәрнәрсә уры­нын­да. Апа алар­ны өй тү­ренә үк
ча­кыр­ды.
– Ке­ре­гез, кер. Олан, си­ңа ка­рыйм да сок­ла­нам, җиңгәнсең бит бу афәт­не. Гел ма­тур егет икән­сең. – Апа ник­тер
ба­шын ас­ка иеп, үз уй­ла­ры­на чум­ды. Аның йө­зе бик арыган, тал­чык­кан ке­ше­не хә­терләтә. Ру­шан­ның әни­се мон­дый
тү­гел, ник­тер бу апа бик йон­чы­ган.
– Апа, мин менә өйлә­нергә җы­ен­дым, шу­ңа дус­лар­ны
эз­лим, туй­га ча­кы­ра­сым килә. Са­ша кай­да соң, ниш­ли?
– Бер­ни дә эшлә­ми, бер­ни дә, – ди­де үз уй­ла­рын­нан
ае­рыл­мый­ча.
– Апа, бер-бер хәл бул­ма­ган­дыр бит, сез ми­не кур­кы­тасыз!
Апа ары­ган күзлә­рен Ру­шан­га күтә­реп ка­ра­ды.
– Бе­рен­че тап­кыр кайт­кач, эш та­бал­мый ары су­гылды, би­ре бә­рел­де. Авыл­да эш юк, шәһәрдә то­рыр җир юк.
Йөргән кы­зы да ки­яүгә чык­кан иде. Үз-үзенә урын та­ба алма­ды. Бер ел­га конт­ракт тө­зеп ки­ре кит­те. Ан­нан исән-сау
әйлә­неп кайт­ты. Күп кенә итеп ак­ча да ал­ды. Авыл­да бит
җы­ен эч­ке­че. Са­ша кай­ту белән яше-кар­ты көн дә җы­е­лып
кы­на тор­ды. Эчеп тә куй­ды­лар. Са­ша эчеп ал­са, кү­зе бер­ни
күр­ми, су­гы­ша, ке­ше та­ны­мый, я Ал­лам! Бер ай бө­тен авыл
белән эч­теләр. Йөргән кы­зы ире белән ку­нак­ка кайт­кан иде,
шу­ның ирен үтерә язып кый­на­ды, үләр дип ку­рык­кан идек,
исән кал­ды. Са­ша икен­че көн­не ай­ны­ды да ба­шын то­тып
уты­ра. Күрәм, кү­зендә буш­лык. «Ә­ни, ки­чер ми­не, мин ин­де
ке­ше бу­ла ал­мам. Кичә­ге­сен хә­терлә­мим, ал­да ни кы­ла­сымны да бел­мим», ди. Те­ге ир­не кый­на­ган өчен утыр­тыр­га
ти­ешләр иде, тик нишләп­тер за­яв­ле­ни­елә­рен ки­ре ал­ды­лар.
Са­ша мо­ңа бер дә сөенмә­де. Та­гын ки­ре кит­те ин­де, бу юлы
ул үзе үлем эзләп кит­те. Бу дөнь­я­да үз уры­нын та­ба ал­мый.
Берәр мог­җи­за гы­на ярдәм итмәсә... Үлгән хәбә­ре килсә дә
ап­ты­ра­мам, үзе эзләп кит­те.
Та­гын авыр тын­лык ур­наш­ты. Ру­шан да ни әй­тергә
бел­мичә ап­ты­рап утыр­ды. Ка­бат Са­ша­ның ана­сы­на бер күз
сир­пеп ка­ра­ды. Ни өчен бу ана­ның йө­зе шул чак­лы йон­чыган дигән со­ра­вы­на җа­вап тап­ты ке­бек. Улы­ның үле хәбә­ре
килгән­не кө­теп уты­ра тү­гел­ме соң? Авыр иде, баш­ла­рын иеп
кенә өйдән чы­гып кит­теләр. Алар­ны Са­ша­ның әни­се оза­та
чык­ты, Ру­шан­га текә­леп ка­рап тор­ды да:
– Син бит җиңгән­сең үзең­не, ник соң ул үзен җиңә алмый? Нишләт­теләр сез­не ан­да, ник шул­чак­лы үзгәр­де­гез?
– Апа, юк­ка өме­тең­не өзә­сең, бу дөнь­я­да әллә нин­ди
мог­җи­за­лар ки­леп туа бит. Миндә дә бул­ды ан­дый гө­наһ...
– Шу­лай­мы, улым, ә ни ярдәм ит­те соң?
– Мәхәббәт, әти-әни. Ях­шы­га юра­саң, ях­шы бу­ла, ди.
Ни бул­са да ми­ңа хат язы­гыз.
Авыл­ны чык­кач, Ру­шан ма­ши­на­ны бер ялан­га чы­га­рып
тук­тат­ты. Ба­шын рульгә сал­ды да уй­га чум­ды. Әл­фис тә сүз
куз­га­тыр­га чи­тен­се­неп уты­ра бир­де. Ру­шан үзе сүз баш­лады:
– Белә­сең­ме, Әл­фис, мин аны аң­лыйм. Ул су­гыш­ны
үткән ке­ше шул­чак­лы үзгәрә! Без­не су­гыш­ма, кан кой­ма,
үтермә дип үс­терәләр. Ун­си­гез яшеңә чак­лы шу­лай дө­рес
дип яши­сең, ә бер көн ки­леп, ата-анаң сең­дергән әй­бер­нең
ки­ре­сен эш­ли­сең. Су­гы­ша­сың, үтерә­сең, син үтермәсәң, сине үтерәләр. Бар­мак ки­селгән кан­нан да ку­рык­кан ма­лай­лар
беркөн­не кан эчендә йөзәләр. Отыш­сыз су­гыш бу. Ке­ше­нең
пси­хи­ка­сын сын­ды­ра тор­ган. Ун­си­гез яшь­лек, ка­ны кай­нап
тор­ган егетләр­не ут­ка ил­теп ты­га­лар. Ку­рык­мас өчен эчәргә
өйрәнәләр, ан­нан нар­ко­тик­ка күчәләр. Исе­рек белән нар­коман­га бер­ни дә кур­кы­ныч тү­гел. Әни­се хак­лы, бәл­ки чын­лап
та үлем эзләп киткән­дер. Ан­да­гы тор­мыш­тан соң мон­да­гы
тор­мыш­ка җай­ла­ша ал­мый­ча ки­ре килү­челәр мин бар­да да
оч­ра­ды­лар.
– Ру­шан абый, син бит...
– Мин дә киткән идем. Эчәргә дә өйрән­дем, үзең күрдең. Әти ка­ты тор­ма­са, Ләйсән дә га­рип дип таш­ла­са, мин дә
беткән идем. Са­ша­ның әти­се юк, ар­тын­да ях­шы тыл бул­мау
аны ки­ре китәргә мәҗбүр иткән­дер. Юк­саң, су­гыш­ка ке­рергә
бар­ган­да, һәр­ва­кыт «ү­термә, га­рип кал­дыр­ма, душ­ман­га
плен­га бирмә», дип, Хо­дай­га ял­ва­ра­сың. Шун­нан исән калгач, та­гын ки­ре китәргә...
* * *
Туй­га За­һир да кай­тып төш­те. Иртән ма­ши­на­лар­ны
бизәп, Чал­лы­га кыз алыр­га кит­теләр. Туй Сар­ман­ның бер
ка­фе­сен­да әзерлән­де. Ру­шан туй ал­дын­нан гы­на үзенә яңа
ма­ши­на алып җибәр­де.
– Яңа тор­мыш­ка үзе­без­нең ма­ши­на­да ба­рыйк әле. Утыр,
дус, яны­ма. Күр­сеннәр Сар­ман­ның асыл егетлә­ре Чал­лы­ның
гүзәллә­рен ни­чек алып кайт­кан­ны. – Ру­шан­ның авыз ко­лакта, ко­лак ерак­та. – Эх, дус, яши­без әле!
Дус­ты­ның күтә­рен­ке кү­ңе­ле За­һир­га да күч­те. Ул бертук­тау­сыз та­кыл­да­ган дус­ты­на ка­рап сок­лан­ды. Кирәк бит,
ке­ше­не мәхәббәт нишләтә?! Ә аның исенә төшсә, әрем капкан­дай бу­ла. Йом­шак кү­ңел­ле За­һир­ның кү­ңе­лен ту­га­ны
да, сөйгә­не дә бик тирән яра­ла­ды. Шу­ңа ике ел авы­лы­на да
кайт­ма­ды.
– За­һир дус, без си­нең белән иртәгә нык­лап сөйлә­шербез. Чөн­ки син белмәгән нәрсәләр дә бар. Бу тор­мыш­та без
аң­лап бе­термәгән нәрсәләр дә җитәр­лек әле.
Кыз ал­гач, Чал­лы заг­сы­на ке­реп язы­лыш­ты­лар, ан­нан
мәң­ге­лек ут яны­на чәчкә са­лыр­га кил­деләр. Шул­чак юл буен­да так­си тук­та­ды, ан­нан озын буй­лы, ка­ра кос­тюм-чал­бардан, олы бу­кет күтәргән бик чибәр егет төш­те дә ки­яү белән
кәләш яны­на ел­ма­еп ки­леп бас­ты.
– Кот­лыйм сез­не, Ру­шан абый, Ләйсән апа, бә­хет
сезгә!
– Рәхмәт, Рөстәм, рәхмәт, – дип Ру­шан белән Рөстәм
ко­чак­лаш­ты­лар. Ру­шан белән Ләйсән аның кот­лау­ла­рын
шат­ла­нып ка­бул ит­теләр. Рөстәм алар янын­да ба­сып тор­ган
За­һир­га бо­рыл­ды.
– Исән­ме, абый, – дип кул суз­ды. Тик За­һир биргән сәлам­не ал­ма­ды, берсүз­сез читкә бо­рыл­ды. – Ярый, та­гын бер
кат кот­лыйм. Мин эштән генә кил­дем, так­си кө­теп то­ра, – диде дә кы­зу-кы­зу ат­лап так­си­га та­ба кит­те. Ба­рып җитәрәк
аны Әл­фис ку­ып җит­те. Кул би­реп кү­реш­теләр, бик ел­ма­еп
нәрсә­дер сөйләш­теләр. За­һир урт тешлә­рен чәйнәп алар­ны
күзәт­те. Бәләкәй эне­се дә са­тыл­ган. Рөстәм нык үзгәргән.
Өс­тенә кигән ка­ра кос­тюм-чал­ба­ры да, ма­тур итеп ал­ды­рылган ка­лын җи­тен чә­че дә бик ки­ле­шеп то­ра. Бай ки­я­ве бит.
Яр­пач, ак баш­лы ма­лай­дан үз-үзенә ыша­ну­чан көч­ле ир-егет
үсеп җиткән.
Ру­шан За­һир­га ка­рап ал­ды да җилкә­сенә ку­лын сал­ды.
– Ях­шы егет ул. Си­нең тәр­бия, дус­тым, ул бит һәр­вакыт си­ңа ох­шар­га ты­рыш­ты. Иртәгә мин си­ңа ба­ры­сын да
аң­ла­тыр­мын.
Тик иртәгә­се көн­не төштә үк За­һир ки­теп бар­ды, Ка­зан­
га ба­ру­чы ма­ши­на ту­ры кил­де. Та­гын ур­та­га са­лып сөйләшеп бул­ма­ды. За­һир­ның үз эченә биклә­неп, яра­лы йөрәк
белән йөргә­нен әни­се дә кү­реп то­ра. Аң­ла­тыр­га ом­ты­лып
ка­ра­ды. Тың­лап то­ра, тик йөрә­ге белән ишет­ми шул.

Рөстәм так­си­га уты­рып кит­те, ашы­гам, дигән бул­ды.
Юк­са, ул да туй­га ча­кы­рыл­ган иде бит. Кү­ңел тү­рендә кечкенә өмет дигән нәрсә ята иде. За­һир абый­сы кул биргән
бул­са, ул да алар­га ия­реп китә ала иде бит. Юк, ар­ты белән
бо­ры­лып бас­ты. Ә аңа За­һир­ның дус­лы­гы һа­ва ке­бек кирәк.
Та­мак тө­бенә төер утыр­ды. Рөстәм­нең дә алар ара­сын­да бу­ласы килгән иде бит. Урам­да шун­дый ма­тур ал­тын көз. Ярый,
бул­ма­ды ин­де. Гөл­наз­ны алып, берәр җиргә ба­рып кай­тырга кирәк. Соң­гы ва­кыт­та җиң­ги­нең дә кәе­фе юк, әллә ни
бул­ган. Ил­шат абый үпкәләткән әллә... Ил­шат­лар­ның ишек
төймә­сенә бас­ты. Эч­ке як­та «ә­ти, әти кил­де, ач-ач» дигән
та­выш ише­тел­де. Яшь әти үзал­ды­на ел­ма­еп куй­ды. Җиң­ги
ишек­не ач­ты да тиз генә ван­на­га ке­реп кит­те. Ба­ла йө­ге­реп
ки­леп әти­сен аяк­ла­рын­нан ко­чак­лап ал­ды.
– Әти, әти!
Гөл­наз­га озак­ла­мый ике яшь ту­ла, ул шун­дый ма­тур
итеп сөйләшә. Әти­се­нең му­е­нын­нан кы­сып ко­чак­лый да
чуп-чуп үбә. Шул кеч­кенә ке­ше кисә­ге дөнь­я­ның бө­тен бер
мәгънә­сенә әйлән­сен әле.
– Әйдә, кы­зым, кай­та­быз, берәр җирдә ка­ру­сельдә
әйләнә­без, көн ма­тур. Кая ки­емнә­рең, әйдә, ки­ен.
Ван­на­дан җиң­ги чык­ты, би­те дә, чәчлә­ре дә юеш, үзенең чы­рае ап-ак.
– Ях­шы ит­тең, Рөстәм, алып кит, бер дә хә­лем юк, карый ал­мыйм.
Рөстәм тыш­кы ишектән чы­гу­га, Ил­шат абый кай­тып
тук­та­ды.
– Нигә, туй­га бар­ма­дың­мы­ни? Ба­ла­ны нигә бо­лай иртә
алып китә­сең? Мин бү­ген сөймә­дем дә бит әле, – дип ба­ланы иркәлә­де.
– Җиң­ги чирләп то­ра, кор­сак­лы, ах­ры­сы. – Рөстәм мо­ны
шун­дый га­ди итеп әйт­те. Әй­тер­сең, ел са­ен ба­ла та­ба­лар.
– Ни ди­дең? – ди­де Ил­шат ап­ты­рап.
– Ван­на­да ко­са иде бу­гай, чы­рае бө­тенләй киткән, корсак­лы­дыр дим.
Ил­шат бе­раз авы­зын ачып ка­рап тор­ды да өй ише­геннән
бә­релә-су­гы­ла ке­реп кит­те. Ан­нан ишектән ба­шын ты­гып
кыч­кыр­ды:
– Юра­га­ның юш килсә, миннән ма­ши­на! – ди­де дә
ишектән ке­реп югал­ды.
– Мишәйт итмәс иде, ие­ме Гөл­наз?
Рөстәм кай­тып кергәндә өйдә бер көтү кыз­лар-егетләр
аш бүлмә­сендә бәйрәм итеп уты­ра­лар иде. Рөстәм ки­леп
керүгә шау­ла­шу­дан тук­тап, бө­те­не­се алар­га текәл­деләр.
Рөстәм бер­ни бул­ма­ган­дай кыч­кы­рып исәнләш­те. Яшьләр
та­гын шау-шу ки­леп, аны да үзлә­ре яны­на ча­кыр­ды­лар.
– Гүзәл, бу си­нең ирең­ме? Абау, нин­ди чибәр! Ә кы­зың
гел үзеңә ох­ша­ган.
Гүзәл ни әй­тергә бел­мичә юга­лып кал­ды. Ул ба­ла­ны беркай­чан ку­лы­на ал­га­ны да юк. Рөстәм белән дә күр­шеләр генә
бу­лып яшиләр. Та­лаш­мый­лар да, кы­рыш­мый­лар да. Рөстәм
ба­ла­ның өс ки­е­мен сал­дыр­ган ара­да кыз­лар, дөнь­я­ла­рын
оны­тып, Рөстәм­не күзәт­теләр.
– Гүзәл, ча­кыр ин­де ирең­не, без­нең белән утыр­сын! Яхшы тү­гел бит ху­җа утыр­ма­гач.
Әллә чит ке­шеләр бул­ган­га, ба­ла әти­се­нең му­е­нын­нан
кы­сып ко­чак­ла­ган, ыч­кын­дыр­мый да. Рөстәм бер урын­дык
алып алар яны­на ки­леп утыр­ды.
– Я, нин­ди бәйрәм ин­де?
– Ник, бел­ми­сез­ме­ни, Гүзәл­нең ту­ган кө­не бит, әллә
оныт­ты­гыз­мы?
– Ә, алай икән, без ту­ган көннәр үткәр­ми­без бит.
– Ник үткәр­ми­сез?
– Кар­тая алай­са. Тор­сын яшь ки­леш.
Рөстәм белән Гүзәл бик мәгънә­ле генә итеп бер-бер­сенә
ка­ра­шып ал­ды­лар. Га­илә икән – га­илә дип уй­ла­сын­нар.
– Ә сез аңа бүләкләр дә ал­мый­сыз­мы­ни?
– Мин бүләкләр­не ке­ше юк­та төнлә генә бирәм.
– Ой, аң­ла­шы­ла! – дип кө­леш­теләр кыз­лар.
Рөстәм Гүзәлгә кай­чан ка­ра­ма­сын, ул кыз­лар­ны күзәтә
иде. Ә кыз­лар­ның күзлә­ре ан­да. Рөстәм дә алар­га ка­рап
ел­май­ды, ма­тур-ма­тур сүзләр әйт­те. Кыс­ка­сы, кыз­лар­ның
йөрә­ген яу­ла­ды. Гүзәл­нең генә кәе­фе ник­тер кы­рыл­ган­нан
кы­рыл­ды. Сы­ра эчеп кү­ңеллә­ре күтә­релгән кыз­лар Рөстәмгә
ни­чек ошар­га белмә­деләр. Гүзәлдән генә бе­раз шүрлә­деләр
бу­гай, ни әйтсәң дә, ха­ты­ны бит. Гүзәл бер­ва­кыт си­ке­реп
тор­ды:
– Ярый, җитәр бү­генгә, сы­ра да бет­те. Безгә ба­ла­ны йокла­тыр­га кирәк, ба­ры­гыз, кай­ты­гыз, – ди­де.
Та­ра­ла­сы­ла­ры килмәсә дә, то­рып җы­е­на баш­ла­ды­лар.
– Ой, кыз­лар, сез бигрәк чибәр­сез, та­гын ки­ле­гез, – дип
хуш­лаш­ты Рөстәм.
Ха­лык чы­гып киткәч, Рөстәм ба­ла­ны утыр­тып ашат­ты.
Гүзәл пыр-пыр ки­леп өстәл җы­еш­тыр­ды.
– Син нишләп ми­нем ал­да кыз­лар­га кар­мак са­лып утыра­сың? Син ми­нем ирем икән­не оныт­ма! – ди­де Гүзәл
– Кем ди­дең, ни бул­ды си­ңа?
– Иртәгә инс­ти­тут­та миннән көләчәкләр, ире ха­ты­ны
ал­дын­да баш­ка­лар­га бәйлә­неп уты­ра дип.
– Әллә көнләшә­сең ин­де? Алай көнләсәң, алып кайт­ма
ан­дый чибәр кыз­лар. Оныт­ма, мин дә күптән ин­де мәктәптәге ак­баш ма­лай тү­гел, мин ирек­ле ир ке­ше. Кай­сы­сын телим – шун­сын сай­лыйм да, оза­тып та ку­ям. Ку­нар­га алып
кал­саң да ярый иде әле бер­сен.
Гүзәл­нең кү­зе маң­га­е­на мен­де.
– Кал­ды­рып кы­на ка­ра! Үз өең бул­гач, теләсә нәрсә
эшлә, бу әлегә ми­нем фа­тир.
– Әйе, менә уй­лап то­рам әле, без­нең конт­ракт бет­те бит
ин­де, ике ел бул­ды. Ба­бай­га дө­ре­сен әй­теп бирсәк тә бу­ладыр. Гөл­наз­ның өле­шен бүлә­без дә ае­ры­лы­ша­быз. Син ми­ңа
ба­ла­ны, яр­ты фа­тир­ны бирә­сең.
– Юк, әйтмә әтигә, ул ри­за бул­ма­я­чак.
– Ми­не үзеңә өйлән­дерү юлын тап­тың бит, ко­ты­лу
юлын да тап ин­де. Ми­ңа ха­тын, ба­ла­га әни кирәк.
– Өйлә­нер идең­ме?
– Ник өйләнмәскә, мин бит печ­те­релгән ала­ша тү­гел,
сау-сә­ламәт егет. Ба­ла­ны да ка­рар ке­ше кирәк, җиң­ги үзе
бә­би көтә, ба­ла­ны ка­рый ал­мый.
– Кем әйт­те бә­би көтә дип?
– Үзем күр­дем. Шу­лай бул­гач, ми­ңа өйлә­нергә кирәк.
Һәм тиз ара­да.
– Кемгә?
– Та­бы­лыр әле. Һичь­ю­гы Ли­ли­ягә өйлә­нер­мен.
Гүзәл корт чак­кан­дай ка­бын­ды, тик ни әй­тергә белмәде, чүпрә­ген то­тып ат­ты да аш бүлмә­сеннән чы­гып кит­те.
Рөстәм кы­зы­на ел­ма­еп:
– Бул­ды, те­ге­нең җе­нен ко­тырт­тык, – дип куй­ды.
Гүзәл дө­бер-ша­тыр кил­де, нәрсә­дер кү­чер­де, па­лас­лар
су­ырт­ты, кух­ня­га ке­реп идәннәр юа баш­ла­ды. Эшләсә, эш­не
җи­ренә җит­ке­реп, пөхтә итеп эш­ли. Телә­ге бул­са, ашар­га да
пе­шерә. Рөстәм ба­ла белән ике­сенә үзе пе­шерә.
– Ха­тын, ни бул­ды си­ңа, ник җенләнә­сең? – дип, ка­барган ачу­ын та­гын да кү­пер­теп җибәр­де. Гүзәл­нең зәңгәр күзләрендә оч­кын уй­на­ды, бик ка­ты итеп ни­дер әйтә­се килгә­не
кү­ре­неп то­ра.
– Ак­баш, кит, ко­ма­чау­лап тор­ма.
Рөстәм кө­леп куй­ды.
– Си­ңа ак­баш бул­са, баш­ка­лар­га ал­тын ул баш.
– Кемгә генә кирәк икән ул буш баш?
– Бар ин­де аның ху­җа­сы. Те­ге, бая си­нең ян­да утыр­ган
егет­не әйтәм, си­не­ке иде­ме?
– Әйе, ми­не­ке, менә дигән егет.
– Тик аның ба­шы ми­не­кеннән дә аг­рак. Син, ах­ры­сы,
үзең ак­баш­лар­ны яра­та­сың.
Гүзәл идәнгә аяк ти­беп кыч­кы­рып җибәр­де:
– Үртәмә ми­не, берәр­сен алып кай­тыр­мын да то­рырмын.
– Алып кайт ике­не берь­ю­лы, өч ир белән яши ди­сеннәр.
Син бит баш­ка­лар­дан ае­ры­лып то­рыр­га яра­та­сың.
– Әти, әти, – дип, ба­ла Рөстәм­нең ая­гын­нан ко­чак­лап алды. Ба­ла­ның кур­куы йө­зенә чык­кан. Рөстәм ба­ла­ны ку­лы­на
күтә­реп ал­ды. Ба­ла әти­сен му­е­нын­нан кы­сып ко­чак­ла­ды, әнисенә иреннә­рен тур­сай­тып, ачу­ла­нып ка­ра­ды. Рөстәм белән
Гүзәл бер-бер­сенә ка­ра­шып ал­ды­лар. Мо­ңа чак­лы алай итеп
кыч­кы­рыш­кан­на­ры юк иде, ан­нан, аны әле бәләкәй, бер­ни
аң­ла­мый дип уй­лый­лар иде бит. Күрә­сең, аң­лый.
– Әйдә, кы­зым, йок­лар ва­кыт җит­те, әни идән юа. Тыныч йо­кы, ди­ген. – Ба­ла эндәшмә­де, ба­шын гы­на читкә борды. Алар ара­сын­да бер­нин­ди җы­лы­лык та юк иде.
Икен­че көн­не ял, иртән йо­кы туй­ды­рып тор­ды­лар. Гүзәл
ин­де нәрсә­дер әзерләп йө­ри иде. Рөстәм дә ба­ла­га бот­ка пеше­рергә куй­ды. Икәү сүз­сез генә үз эшлә­ре белән ма­таш­тылар. Рөстәм­нең те­ле­фо­ны шал­ты­ра­ды, ул ал­ды да:
– Сә­лам, ма­ту­рым, хәер­ле иртә! – ди­де. Гүзәл әллә юри,
әллә ачу­дан, олы кәстрүл­не ку­лын­нан тө­ше­реп җибәр­де.
Рөстәм сөйләшә-сөйләшә икен­че бүлмәгә чы­гып кит­те. –
Ярый, ки­лер­без, – дигә­не ише­тел­де.
Төш­ке як­та ки­е­неп-яса­нып, ба­ла белән икәү чы­гып та
кит­теләр. Рөстәм буш ва­кыт­ла­рын­да Ка­тя яны­на бар­га­лый
иде, ба­ла­ны да ала. Бү­ген дә Ка­тя шал­ты­рат­ты, алар ба­лалар ка­фе­се­на ба­рыр­га сөйләш­теләр. Алар бик еш бул­ма­са
да, ба­ла­лар белән бергә чык­ка­лый­лар. Ка­тя­ның улы Ми­ша
Гөл­наз белән бик та­ту уй­ный­лар. Ан­да ба­ла­лар­га уй­нар­га кабар­тыл­ган бик ма­тур тау­лар, бас­кыч­лар бар. Ба­ла­лар шун­да
уй­ный­лар, ә алар ике­се кул­га кул то­ты­шып бул­са да уты­ралар. Алар­га шу­лай да рәхәт.

 

 

Дәвамы бар.

 

Зифа Кадырова.

Автор:Лилия Сайфутдинова
Читайте нас