Доктор

Чыгасы мөгезләр чыгып, вакытында коелып калдылар инде Мәрьям, шәт яңаклары үсмәстер. Итекне дә минем кебек үк кешеләр баса, ирем басып бирде дип, рәхәтләнеп киеп йөрерсең әле менә.
Һәм менә бу юлы да үз сүзендә торды Фәнис. Хыяллыннан ваз кичмичә, ай буе күрше авылга йөрсә йөрде, барыбер итек басу серләренә төшенеп, йонын, кислота, буявын дигәндәй әзерләп куйды.
Менә, Маша, диде ул, ниһаять, сөенеп. Булмас, дигән идең. Өйрәнәм бит Аллаһка шөкер. Агачтан калыплар ясыйм да, тиздән тотынам. Үскәч Әнис тә кул арасына керер, барыбер укуының рәте юк.
Шулай шул, Фәнис, Әнис икенчерәк, дип әйтимме. Өйрәтәм, Өйрәтәм укуда бөтенләй гаме юк. Авыл халкы гаепләмәсә ярар инде.
И-и, Мәрьям, таптың әйтер сүз. Кем гаепләсен ди инде сине. Малай өчен тырышып йөргәненне бар халык күреп тора ләбаса. Укымаса, әнә минем белән итек басар, эшләп үлгән кеше юк әле.
Шулай итеп, Фәнис иске өйләрен ничек кирәк шулай җайлап, итек баса башлады. Бер көнне тырышып түшәсә, икенче көнне шуларны ялт итеп басты, буяды.Улы да үз янында бөтерелде.
Шул арада баскан итекләрен ошатып, сатып алырга теләгән кешеләр дә күбәйде. Моны күреп, Фәниснең күңелләре бигрәк тә күтәрелеп китте. Тәрәзә төбендә торган радиоалгычка кушылып җырлый җырлый көннәр буе түшәде, тырышып басты. Кыскасы, вакытның күп өлешен итек өендә уздырды ул.
Әнә шулай дөнья мәшәкатьләре белән еллар уза торды. Әлбәттә инде, тормыш булгач, савыт-саба да шалтырамый тормады. Ләкин ни генә булса да, эшне зурга җибәрмичә, вакытында туктый белде алар. Фәнисе өчен җаны тыныч иде Мәрьямнең.Чөнки, ире өрмәгән җиргә дә утырмады аны. Акчасын мулдан тапты, эчмәде тартмады.Әнис тә укырга бик үк булдырмаса да, гел әтисе янында булды. Йонын үлчәп әзерләп куйды, суын ташыды.
Аллаһка шөкер, вакытында гафу итә алдым, горурлыгымны җиңәргә көч таптым, дип ирен яратып яшәде доктор.Әнис тә үз малаена әйләнде дисәң дә дөрес булыр иде.
Әле, кайчардыр, гафу итә күрмә, дигән дуслары да үз әйткәннәрен онытып, молодец Маша, сабырлыгын аркасында бәхетен булды, дип хупладылар. Әле ярый гафу итә алдың.
Шулай матур гына яшәп ятканда, сары көзләрнең кояшлы бер көнендә елмаеп Амалия кайтып керде.
Әни, эти, диде ул, тимерне кызуында сугып, моңа кадәр әйтмичә йөргән идем, кызыгыз кияүгә чыга.
Нәрсәә? Көтмәгәндә ишеткән яңалыктан, ирле хатынлы Фәнис белән Мәрьям сикереп үк тордылар.
Кемгә? Икесе берьюлы әйткән сораудан бергәләшеп көлеп тә җибәрделәр.
Кемгәме? Менә әйтмим әле, дип әнисен кочаклап алды Амалия. Ике көннән безгә килсәләр, күрерсез.
Кызыым?.
Я, ярый алайса,үпкәләмәгез тагын. Исеме Руслан, ә этисе Җәлил диде бугай.
Бергә эшлисеэме? Ул да ашыгыч ярдәмдә эшлиме?
Юк, әти юк. Ул ашыгып йөри. Амалия, серле генә елмаеп, залга чыгып утырды.
Ну, бала, үртәлисен бит?
Әни, ярар инде, алайса кызыгы бетә бит. Килгәч, үзегез күрерсез. Шунда әйтерсез инде да или нет.
Һеей, кычыткан чыпчыгы.. Да или нет Диме? Хәәзер урамга чыгам да минут эчендә барсын белеп керәм. Фәнис җәһәт кенә торып, ишеккә юнәлгән булды.
Кем ди әле, хатын, Җәлил улы Руслан диме?
Нуу, әтии, синеке шул булыр инде. Амалия, үпкәләгән булып, иреннәрен турсайтты. Ике көнгә түзегез инде. Әти, Руслан фатирына ремонт ясап бетерә инде, бер ике ай минем фатирда торып торырбыз инде яме. Әтии?
Фәнис, кызы сыман үзе дә үпкәләгән булды. Ике көнгә түз инде, диде ул, хәзер үзе серле генә итеп. Әйтермен.. Кода буласы кеше дә киләдер бит?
Килә Әти, килә. Әнисе дә килә, әтисе дә.. Руслан да килмичә калмас. Син давай Әти, итек читекләреңне ике көнгә куеп төр.
Син кызый, ашыгып йөри дип, куркытып куйдын бит әле. Наверно мин әйтәм, машинасы белән берәр хәл булып , скорыйга эләккәндер. Шунда таныштыгызмы?
Әтии, җитте. Әни, җитте урысча ничек була әле? Амалия, зал уртасында бер бөтерелеп алды да, урамга чыгып китте. Хватит Әти, диде ул көлә көлә ишекне ябып...
Шимбә көнне танышырбыз.
Иркен залда Амалиянең тәмле хушбуй исе генә утырып калды.
Менә сиңа күрәсең булса, Мәрьям ? Нәрсә ди, кыз? Кияүгә чыгам, диме?
Әйе, Фәнис, гомер уза. И-и, кыз баланы үстер үстер дә, бер чит ят иргә биреп җибәр инде, ә?
Безнеке районда гына кала әле, Аллаһ бирсә, минем әниләренең йөрәге ничек түзде микән? Әллә кайдагы бер татар малаена китеп барсын әле кызлары.
Да-а, карчык, йөрәк булган инде синдә. Бер белмәгән егеткә ияреп кайт әле.
Ничек белмим ди инде. Ике ел арттан йөрден түгелме?
Бик яраттым шул мин сине, бер күрүдә үлеп бетеп гашыйк булдым. Хәзер дә яратам, Мәрьям, бик әйбәт булдың син, биик әйбәт. Теге вакытта гафу итмәсән, бу бәхетне эзләп тә таба алмый идем мин.
Мин дә яратам бит, әтисе! Шуңа гафу иткәнмендер инде. Синнән башка мин дә бәхетле була алмый идем . Син дә әйбәт ир, әйбәт әти булдың, рәхмәт Фәнис.
Ярар, әтисе дип, урыныннан кузгалды Мәрьям. Кода кодагыйларны килгәч күз күрер Аллаһ бирса. Амалияне беләсен, син инде ул безнең. Әйткән икән, хет әллә ниләр эшлә, сүзендә тора ул. Әйтмим дигәч, әйтми.
Аннары, Фәнис, син үзең дә әтиләргә безнең хакта бернәрсә дә сөйләмәгән идең бит. Әтинең татар икәнен белгәч, егылып китәләр иде бит. Минем әз мәз булса да татарча сөйләшкәнне белән торып, марҗа алып кайтам, дип чыгып киткәнсең. Шулай булгач, кызыңнан нәрсә көтәсең ди инде.
Әйе, шул, Мәрьям, мин дә әниләргә сүрприз ясарга теләгән идем. Бабайның татар икәнен белгәч, сөенгәннәре ул чакта. Ну, менә марҗа дип, ни әти, ни әни каршы килмәде, рәхмәт аларга. Синен яхшы килен буласыңмы сизгәннәр бугай.
Шулайдыр Фәнис , ярар, мин ерактан кайттым инде, Руслан шушы тирәнеке ди бит, бәлки беләбездер дә әле.
Белмим инде, Мәрьям, күрше авыл кешеләрен беләбез. Каракүлдә Җәлил дигән кеше бар, умартачы бабайны әйтәм, ялгышмасам аның ике кызы күптән тормышта инде. Өчтирәктә бер салып йөри торган Җәлил бар тагын. Нишләптер башкалар уйга килми әле.
Ярар, Фәнис, килмәсә килмәс, давай өстәлне зурайтып куй әле. Ике көннән дигәнең берсекөнгә бит инде.Чәй өстәле әзерләмичә булмас. Килешсәк инде, никак туен да билгеләсе булыр.
А как же, Никахсыз булмый инде Мәрьям, бердәнбер кызыбызга ничек уздырмыйбыз. Никах та булыр, туена да акча бар Аллаһка шөкер. Кирәк булса бирербез.
Акыллы егет булсын инде,Мәрьям. Балалар бәхетле булса ата-ана да бәхетле.
Менә күңелле мәшәкатьләр белән ике көн узып та китте.
Кызыым, авыл исемен генә әйт инде дип, Мәрьям белән Фәнис күпме ялынсалар да, Амалия көлде генә.
И-и, әни, ярый әле авылда күрмәдегез, Русланнан шәп допрос ала идегез. Тиздән Җәлил абыйлар, әти, үзләре киләләр инде, рәхәтләнеп сорашырсыз. Кайсы авылдан кемнәр...
Булды кызым, аңладым. Үзем дә анаңны алырга киткәндә, марҗа алып кайтам, дип китеп барган идем. Күңелле сүрприз булды ул вакыт та. Әти мәрхүм, драсте дигән була, бабай, исән-саулармы ди.
Менә бит, күрәсезме? Мин дә сюрприз ясарга телим.
... Унбергә киләбез дип сөйләшкән кунаклар, төп төгәл билгеләнгән сәгатьтә килеп тә җиттеләр.
Урамда машина тавышын ишетеп, Фәнисләр урамга чыкты.
Әйдә, Маша, Җәлил коданы каршылыйк, дип елмаеп капканы ачты хуҗа кеше.
Әйдәгез, әйдә, я кире китеп барырлар.
Китмибез, яшьти, китмибез. Әнә шулай дип, баһадир гәүдәле кода буласы кеше елмаеп күрешергә ике кулын сузды. Менә килеп җиттек без.
Җәлиил?..Менә бу, чынлап та сүрприз..